Verzamelaar
Met haar hands-on mentaliteit voelde Pleun Wikkers zich goed thuis in de horeca, alleen de werkuren lagen haar soms wat zwaar op de maag. ‘Toen ik in 2021 vanuit Rotterdam terug verhuisde naar de provincie waar ik opgroeide, Limburg, was dat een mooi moment om ook eens op zoek te gaan naar een baan met een meer regulier rooster’, vertelt ze.

De vacature voor een medewerker advies & programmering bij BiblioNu (met locaties in Venray en Horst aan de Maas) leek een prima ingang naar een nieuw arbeidsbestaan. Mét succes.

‘Ik ben er als het ware ingedoken, want wat de baan precies inhield, bleek lastig tot in de finesses te omschrijven’, zo kreeg ze te horen tijdens het sollicitatiegesprek. Niet bang om als manusje-van-alles te starten deed Pleun in oktober 2022 haar intrede in de bibliotheekwereld. Die was haar niet helemaal onbekend, want tijdens een snuffelstage vanuit de middelbare school deed ze al eens ervaring op bij de Bibliotheek Gennep. ‘Twintig jaar terug al een vrij moderne bibliotheek, met een spelotheek en de kunstuitleen gevestigd in een verzamelgebouw. Samen met mijn moeder, die lezen belangrijk vindt, kwam ik daar al vaak. En ik herinner me dat ik in die tijd al graag bibliothecaresse wilde worden, vooral omdat ik sorteren en verzamelen zo leuk vond.’

Mooie wisselwerking
Die voorliefde voor overzichtelijk rubriceren heeft Pleun nog steeds, en dat komt in de bibliotheek goed van pas. In de beginfase hield ze nog een parttimebaan in de horeca achter de hand (‘een zware combinatie, eerlijk gezegd’), maar toen zich een jaar later de mogelijkheid voordeed om ook coördinator backoffice te worden, greep ze die kans met beide handen aan.

‘Sinds oktober 2023 werk ik nu nog 12 uur in de uitleen en 20 uur achter de schermen, waar het zwaartepunt van mijn taak ligt op het gebied van aanschaf en collectie.’

De wisselwerking tussen publiek en collectie vindt Pleun een mooie combinatie. Toen ze begon in haar nieuwe functie, werd haar tevens de kans geboden hiervoor een opleiding te volgen: de basiscursus Collectioneren van NBD Biblion. Vlak voor haar zomervakantie heeft ze de eerste twee modules achter de rug, en in september start ze met het vervolgtraject. Het eerste studiegedeelte is afgesloten met een saneer- en aanschafopdracht, en met het schrijven van een collectieplan.

´Een beknopt plan, wel te verstaan. Het was niet de bedoeling dat de ruim twintig deelnemers allemaal met zestig pagina’s op de proppen zouden komen,’ zegt ze lachend.

Bewustwording kweken
Het waren voor Pleun trouwens wél precies die medestudenten die het studietraject voor haar extra interessant maakten. ´Ik ben nog vrij nieuw in dit vak, dus ik neem met grote belangstelling alle informatie van mensen uit collega-bibliotheken in me op. Het is inspirerend om te horen hoe zij de dingen regelen en organiseren.’

Als voorbeeld noemt ze het interbibliothecair leenverkeer. ‘Bij BiblioNu zijn zulke IBL-aanvragen gratis. Uit oogpunt van klantvriendelijkheid, vooral omdat onze collecties niet supergroot zijn: zo’n 32.000 boeken per locatie. Met de mogelijkheid om kosteloos boeken uit heel Limburg te lenen, bieden we onze leden meer keuze. Maar het transport van de aangevraagde boeken is voor de bibliotheken zelf niet gratis. Het is dan extra jammer als zulke boeken niet worden opgehaald en na een tijdje in de kast te hebben gestaan retour afzender gaan’, vindt Pleun, die het hoge serviceniveau nog steeds van harte toejuicht, maar zich tegelijkertijd afvraagt of er niet iets meer bewustwording gekweekt zou moeten worden.

‘Al weet ik niet precies hoe. Maar het is altijd goed om kritisch te zijn en niet klakkeloos vast te houden aan dingen die we nu eenmaal altijd zo doen.’

Op zichzelf kritisch zijn, kan ze ook. Hoewel ze voelt dat ze de backofficefunctie steeds meer in de vingers krijgt, vindt ze dat ze nog meer inzicht moet krijgen in het Wise-systeem.

‘Voor de organisatie is het van belang inzicht in actuele cijfers te hebben, bijvoorbeeld over budget en collectie. Ik heb nu vaak nog even wat zoektijd nodig, maar ik verwacht dat dit ook steeds beter zal gaan.’

Hands-on
De collectie in beide bibliotheeklocaties heeft Pleun scherp onder controle.

‘Tijdig saneren vind ik belangrijk. Ik streef naar een aantrekkelijk aanbod, zonder versleten of nauwelijks nog uitgeleende boeken in de kasten. Een belangrijke taak in mijn functie is het inwerken van nieuwe aanwinsten. Tweemaal per week komen die binnen, dinsdag in Horst en vrijdag in Venray. Best een klus, want soms zijn het twintig boekendozen vol. Ik heb begrepen dat er, als gevolg van een nieuw ICT-systeem bij de NBD, wat stagnatie was ontstaan. Die heeft nu dus ook impact op mijn werk, maar met een inhaalslag is dat vast binnenkort weggewerkt’, spreekt iemand met een hands-on mentaliteit.

Is dat nog een restantje van haar werkperiode in de horeca?

‘Misschien. Mijn ouders hadden een cateringbedrijf, dus daarmee ben ik opgegroeid. Schouders eronder was heel normaal. Ik wil dat overigens niet speciaal van mezelf beweren, hoor. Ik denk dat het in de horeca gewoon is om snel te handelen en ad-hoc oplossingen te bedenken. Bij de bibliotheek is dat anders. Daar heerst meer de neiging om problemen met veel mensen te bespreken, te overdenken, te overleggen, samen te filosoferen. Daar moest ik eerlijk gezegd in het begin een beetje aan wennen. Ik had de neiging soms té snel te gaan. De horeca-ervaring zat me daarbij dan juist in de weg. Inmiddels besef ik goed dat naar elkaar luisteren hoort bij teamwerk. Een ander verschil tussen horeca en bibliotheek: als je als kok naar huis gaat, ben je klaar. Als je vanuit de bibliotheek naar huis gaat, heb je nog steeds veel plannen in je hoofd: die moet ik bellen, daar moet ik even over mailen.’

Een overeenkomst ziet ze ook: klantvriendelijkheid. ‘Ook al heb jij zelf geen goede dag, daar hebben bezoekers en klanten geen boodschap aan. Service hoort erbij!’

Eigen menukeuze
Met trots vertelt Pleun over de nieuwe bibliotheekvestiging in Venray, die half juni is geopend.

‘Prachtig! In het centrum, met horeca en een heel mooie jeugdafdeling. De bezoekers waren kennelijk ook aangenaam verrast, want de eerste twee dagen hadden we al negentig nieuwe leden.’

De balie in Venray is precies naast de horeca, wat Pleun gezellig vindt.

‘Op die manier hebben we misschien ook meer aanloop. Ik adviseer graag over boekenkeuzes, en doordat alle nieuwe boeken door mijn handen gaan, heb ik ze ook in mijn hoofd.’

Sinds haar werk bij de bibliotheek is ze zelf ook meer gaan lezen. ‘Vooral kinderboeken, grotendeels vanwege de aantrekkelijke grafische vormgeving. Mijn favoriete illustrator is Linde Faas. Verder vind ik kinderboeken meestal verrassend. Eigenlijk zouden veel volwassenen eens vaker op de kinderafdeling moeten kijken, want daar wordt je fantasie geprikkeld. En zo ontdek je ook leuke boeken om met je zoon of dochter samen te lezen.’

Pleuns persoonlijke toekomstdroom? ‘Collectiespecialist worden! Me nog meer toespitsen op de aanschaf van nieuwe boeken. Niet meer vooral het NBD-aanschaf advies volgen, maar de ruimte hebben om eigen accenten te leggen, bijvoorbeeld inspelend op de actualiteit, en vooral met onze eigen programmering.’

In een vorig leven was Pleun Wikkers kok en daarna chef-kok. Vorig jaar besloot ze de wereld van horeca en catering te verlaten voor een baan als coördinator backoffice en medewerker advies & programmering in het bibliotheekwezen. Bij BiblioNu schotelt ze de bezoekers nu leesvoer voor, dat met een flinke snuf inlevingsvermogen vaak smaakt naar méér. Vooral als Pleun zelf eerst heeft ‘voorgeproefd’. Maar… hoe bevalt haar die sprong van kok naar collectioneur?